Ban Hoằng pháp TW GHPGVN tổ chức tọa đàm khoa học kỷ niệm 45 năm ngày thành lập GHPGVN

Ngày 10/05/2026, tại chùa Vạn Phúc (xã Sóc Sơn, TP. Hà Nội), hướng đến kỷ niệm 45 năm ngày thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam (1981 – 2026), Ban Hoằng pháp TW GHPGVN đã long trọng tổ chức Tọa đàm khoa học với chủ đề: "Những đóng góp của Giáo hội Phật giáo Việt Nam đối với công cuộc xây dựng và phát triển xã hội"; hướng đến việc khẳng định vai trò đồng hành của Phật giáo với dân tộc, góp phần thực hiện phương châm: "Đạo pháp - Dân tộc - Chủ nghĩa xã hội" gắn với lý tưởng "Hộ quốc an dân - Phục vụ nhân sinh".

Tham dự và chủ trì buổi tọa đàm có: Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm – Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Hòa thượng Thích Huệ Phước – Ủy viên thường trực HĐTS, Phó trưởng Ban thường trực Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Hòa thượng Thích Minh Thiện – Ủy viên HĐTS, Phó trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Thượng tọa Thích Chiếu Tuệ – Ủy viên HĐTS, Phó trưởng Ban thường trực Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; cùng chư Tôn đức Phó Ban Hoằng pháp TW GHPGVN: Thượng tọa Thích Minh Thuận, Thượng tọa Thích Tâm Thuần.

Ngoài ra còn có sự hiện diện của: Ông Bùi Hữu Dược – Nguyên Vụ trưởng Vụ Phật giáo, Ban Tôn giáo Chính phủ; Bà Phạm Bảo Khánh – Trưởng Phòng Nghiệp vụ 2, Sở Dân tộc và Tôn giáo TP. Hà Nội; cùng chư tôn đức Ban Hoằng pháp TW GHPGVN, các học giả, nhà nghiên cứu, cư sĩ trí thức, đại diện các đạo tràng tiêu biểu trên địa bàn TP. Hà Nội.

Phát biểu khai mạc, Hòa thượng Thích Huệ Phước nhấn mạnh tọa đàm lần này không chỉ là dịp để nhìn lại chặng đường hình thành và phát triển của Giáo hội, mà sâu xa hơn, là cơ hội để nhận diện một cách toàn diện, khách quan và có hệ thống những đóng góp của Phật giáo đối với đời sống xã hội; từ đó khơi mở những định hướng căn bản, có chiều sâu và có tầm nhìn cho công tác hoằng pháp trong bối cảnh mới của đất nước và thời đại.

Trong báo cáo đề dẫn, Thượng tọa Thích Chiếu Tuệ đã khái quát tiến trình hơn hai thiên niên kỷ hiện diện của Phật giáo tại Việt Nam như một dòng chảy văn hóa – tâm linh liên tục, luôn hòa quyện với vận mệnh dân tộc. Sự kiện thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam năm 1981 được nhìn nhận như một bước ngoặt mang tính lịch sử, thể hiện tinh thần hòa hợp, thống nhất ý chí và hành động của Tăng Ni, Phật tử cả nước. Trải qua 45 năm phát triển, Giáo hội không chỉ kiện toàn về tổ chức mà còn ngày càng khẳng định vai trò của một chủ thể Tôn giáo có trách nhiệm xã hội, tích cực tham gia vào các lĩnh vực giáo dục, đạo đức, an sinh và phát triển bền vững.

Thông qua tọa đàm, Ban Tổ chức kỳ vọng sẽ làm sáng tỏ một cách có hệ thống vai trò và những đóng góp của Phật giáo trong xã hội đương đại; gợi mở những giải pháp thiết thực, khả thi nhằm nâng cao hiệu quả công tác hoằng pháp trong giai đoạn hiện nay và những năm tiếp theo; tăng cường sự gắn kết hài hòa giữa đạo và đời, giữa truyền thống và hiện đại; đồng thời, khơi dậy ý thức trách nhiệm và tinh thần phụng sự của mỗi người con Phật đối với cộng đồng và xã hội.

Tọa đàm "Những đóng góp của Giáo hội Phật giáo Việt Nam đối với công cuộc xây dựng và phát triển xã hội" đã nhận được 38 bài tham luận, chia thành 3 nhóm nội dung: Phật giáo với việc xây dựng đạo đức xã hội trong bối cảnh hiện đại; Công tác hoằng pháp trong thời đại chuyển đổi số; Vai trò của cư sĩ trí thức trong sự nghiệp hoằng pháp. Tất cả đều là kết quả của quá trình nghiên cứu chuyên sâu và nghiêm túc của chư tôn đức, quý học giả, nhà nghiên cứu.

Nhiều tham luận tiêu biểu đã tiếp cận các vấn đề cốt lõi như giáo dục nhân cách, khủng hoảng hiện sinh, đào tạo Tăng tài, hay sự thích ứng của Phật giáo trong không gian số và tiến trình hội nhập quốc tế. Đáng chú ý, các nghiên cứu đã đặt Phật giáo trong tương quan với các lý thuyết xã hội hiện đại, từ đó khẳng định giá trị của giáo lý duyên khởi, vô ngã và trung đạo như những nền tảng triết học có khả năng góp phần giải quyết các khủng hoảng của con người đương đại. Điển hình là những tham luận đã được trình bày trong buổi tọa đàm, như: “Giáo dục Phật giáo với việc hình thành và phát triển nhân cách con người” (Thượng tọa Thích Minh Thuận - Phó Ban Hoằng pháp TW GHPGVN); “Phật giáo Việt Nam trước khủng hoảng ý nghĩa sống của con người hiện đại” (Thượng tọa Thích Tâm Thành – Trụ trì chùa Cổ Am, xã Minh Châu, tỉnh Nghệ An); “Đào tạo Tăng tài trong giáo dục Phật giáo – trọng tâm để phát triển Phật giáo trong tương lai” (Thượng tọa Thích Giải Hiền - Ủy viên Ban Hoằng pháp TW GHPGVN); “Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử và công cuộc hoằng pháp thời hiện đại” (Thượng tọa Thích Tâm Thuần); “Phát huy tinh hoa văn hóa Phật giáo trong kỷ nguyên phát triển đất nước giàu mạnh” (Tiến sĩ Nguyễn Đức Can – Đại học Quốc gia Hà Nội); “Hoằng pháp trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế” (Tiến sĩ Bùi Hữu Dược); “Quản lý hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng dưới góc độ tổ chức tôn giáo tham gia” (Thạc sĩ Phạm Bảo Khánh); “Nét tương đồng giữa 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên nhi đồng với tư tưởng của Phật giáo” (Phật tử Chơn Huệ An); “Vai trò của cư sĩ trí thức trong sự nghiệp hoằng pháp và phụng sự xã hội” (Phật tử Trần Thị Thu Trang).

Ban lời đạo từ, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm đánh giá cao tinh thần tâm huyết, trách nhiệm của chư tôn đức cùng quý học giả đã tích cực đóng góp các tham luận giá trị cho buổi tọa đàm. Những ý kiến sâu sắc, giàu tính thực tiễn không chỉ góp phần làm phong phú nội dung chương trình mà còn đóng góp thiết thực cho sự nghiệp giáo dục thông qua hoằng pháp Phật giáo. Hòa thượng nhấn mạnh, đây là hoạt động hết sức ý nghĩa, thiết thực hướng tới chào mừng kỷ niệm 45 năm ngày thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

Dịp này, Hòa thượng cũng triển khai Thông bạch số 105/TB-HĐTS về việc tổ chức Khóa sinh hoạt Phật pháp mùa hè dành cho thanh thiếu niên, sinh viên, học sinh trên toàn quốc đến chư tôn đức và đại diện các đạo tràng. Chủ đề năm 2026 được định hướng xoay quanh các nội dung như “Về nguồn”, “Tri ân và báo ân”, “Thắp sáng niềm tin”, “Tâm trong, Trí sáng”, "Hoài bão lớn xây dựng quê hương, đất nước Việt Nam hùng cường" nhằm khơi dậy lý tưởng sống tích cực, ý thức trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội. Nội dung sinh hoạt kết hợp giữa học Phật pháp, rèn luyện kỹ năng sống và hoạt động vui chơi lành mạnh, giúp các em phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ và kỹ năng xã hội.

Hòa thượng đặc biệt nhấn mạnh nhiệm vụ của Ban Hoằng pháp TW GHPGVN là phối hợp bảo đảm nguồn nhân sự giảng sư và soạn các bài giảng theo các chủ đề phục vụ cho các khóa sinh hoạt Phật pháp mùa hè khi nhận được đề nghị giúp đỡ của các địa phương. Bên cạnh đó, trong mùa lễ Phật đản năm nay, nội dung các bài thuyết pháp sẽ dựa trên tinh thần từ bi – trí tuệ – đoàn kết – phụng sự, góp phần lan tỏa năng lượng thiện lành đến cộng đồng. Khép lại lời đạo từ, Hòa thượng gửi lời chúc chư tôn đức cùng toàn thể quý Phật tử đón một mùa Phật đản an lạc, cát tường.

Đúc kết tọa đàm, các tham luận và ý kiến trao đổi đã phác họa một cách sinh động bức tranh toàn diện về những đóng góp thiết thực của GHPGVN đối với đời sống xã hội đương đại, đồng thời khẳng định thuyết phục vị thế của Phật giáo như một nguồn lực tinh thần bền vững, luôn đồng hành cùng dân tộc trên hành trình dựng xây và phát triển đất nước. Những kết quả đạt được từ tọa đàm không chỉ là sự tổng kết ý nghĩa về chặng đường đồng hành của Phật giáo với dân tộc, mà còn mở ra những gợi mở quan trọng cho chặng đường phía trước. Với ánh sáng từ bi và trí tuệ của Đức Phật, cùng tinh thần nhập thế hộ quốc an dân, Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy vai trò, góp phần dựng xây một xã hội tốt đẹp, thịnh vượng và giàu giá trị nhân văn trong thời đại mới.

Diệu Tường - Thanh Hòa - Quang Phước