PSO - Sáng ngày 14/6/2024 (09/5 Giáp Thìn), Hòa thượng Thích Lệ Trang, Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự, Trưởng ban Nghi lễ TƯ, Trưởng ban Trị sự GHPGVN TP.HCM đã có thời thuyết giảng về "Nghi lễ Phật giáo miền Nam" đến chư hành giả an cư tại hạ trường thiền viện Quảng Đức - Quận 3 (Văn phòng 2 Trung ương GHPGVN).
Tại hội trường thiền viện Quảng Đức, Hòa thượng đã chia sẻ khái niệm về tầm quan trọng, nội hàm của Nghi lễ Phật giáo trong đời sống thiền môn.
Việc học nghi lễ Phật giáo, áp dụng nghi lễ có chính kiến trong đời sống, các nghi thức trong lễ tang, các nghi lễ bị biến tấu, các nghi lễ, phong tục dân gian không còn phù hợp; Hòa thượng đưa ra những mặt tồn đọng chưa trọn vẹn khi nhìn nhận và ứng dụng nghi lễ trong đời sống sinh hoạt thiền môn, cũng như phục vụ tín đồ cần phải khắc phục.
Hòa thượng chia sẻ, các Pháp trù về nghi lễ Phật giáo như: Lễ đường (cách thức bày trí trang nghiêm nơi thờ tự sinh hoạt của thiền môn), Lễ nghi (oai nghi đi đứng nằm ngồi, cách ứng xử và hành vi ứng xử của người xuất gia); Lễ Bái (hành vi chắp tay, cung kính, sám lạy trang nghiêm); Lễ phục (y áo của từng hệ phái, tông phái của bốn chúng khi sinh hoạt, hành trì)… cũng được Hòa thượng triển khai và diễn giải đến chư hành giả an cư.
Nghi lễ Phật giáo bao hàm cả uy nghi, phép tắc, hành vi, thái độ, tín ngưỡng, văn hóa..., nó là phương tiện trợ duyên hữu hiệu cho hành giả tu tập và hoằng pháp lợi sinh. Học nghi lễ không chỉ học về cách tán tụng, lễ bái…, mà còn học về uy nghi, phép tắc, quy củ của Thiền gia.
Đạo Phật chủ yếu nhấn mạnh tới giá trị tu tập, giác ngộ và giải thoát, nghi lễ là phương tiện trợ duyên cho việc tu tập và hoằng pháp lợi sinh. Tuy là phương tiện nhưng đây là “phương tiện quan trọng”, nếu chúng ta biết ứng dụng nghi lễ phù hợp.
Nghi lễ Phật giáo được thể hiện qua hai phần “nội tại” và “ngọa tại”. Phần “nội tại”, chủ yếu nhấn mạnh đến sự tu tập, giữ gìn uy nghi, phép tắc, quy củ Thiền gia…; phần “ngoại tại”, là các hình thức, nghi thức lễ bái, tụng niệm hoặc ứng phó đàn tràng… Nếu hai phần “nội tại” và “ngoại tại” được kết hợp hài hòa, nhuần nhuyễn, uyển chuyển, chắc chắn nghi lễ sẽ trở thành phương tiện hữu hiệu, quan trọng trong công tác hoằng pháp lợi sinh, tạo cơ duyên tốt để thu hút quần chúng đến với đạo. Như lời trong kinh Kim Cương: “Tất cả các pháp, đều là Phật pháp”, (Nhất thiết pháp, giai thị Phật pháp).
Thanh Tuấn
